Tifo hastalığı nedir? Tifo hastalığı nasıl bulaşır? Tifo çok bulaşıcı, dünyada büyük salgınlar yapabilen bir hastalıkdır. Bilhassa süt ve sular ile geçer. Geri kalmış ülkelerde hemen hemen her zaman bulunur. İlkbahar ve yaz aylarında yayılma gösterir. Lağımların aktığı deniz suları da tifoyu bulaştırabilir. En büyük tehlike lağım sularının içme sularına karışması veya bu sularla sebze ve meyvelerin sulanıp, yıkanmasıdır.

Tifo hastalığına daha çok tropikal ülkelerde sık rastlanılır. Salgın bazen 5-10 gün içinde bir şehri istila etme tehlikesi gösterirse de daha çok lokal kalmaya, ufak sıçramalar yapmağa daha müsaittir.

Bu hastalık antibiotikerin keşfine kadar öldürücü olmaktaydı."Salmonella" ismi verilen bir grup mikrop arasında bulunan tifo basili hastaların veya portörlerin (Hasta olmayıp da taşıyanlar) dışkıları ile sulara karışırlar ve kirlenen bu sularda oldukça uzun süre canlı kalabilirler. Bu suları içen insanlar eğer aşılı değillerse kolaylıkla hastalığa yakalanırlar. Hastalıkların ve baş ağrısı ile başlar, yavaş yavaş ateş yükselir. Ateş 39-40 dereceye kadar çıkar ve bu yükseklikde devam eder. İştah kesilir. Dil paslı ve kurudur.Göğüsde ve boyunda toplu iğne başı şeklinde kırmızı ve seyrek döküntüler görülür. Baş ağrısı şiddetlidir. Bazen ishal durumu da görülebilir. Tifo esasında ishal ile seyreden bir hastalık değildir. Ateşde günlük düşme ve yükselmeler görülmez. Hasta bitkin ve dalgın şekilde yatar. Ağır yan olaylara sebep olabilir. Daha çok bir barsak hastalığı gibi düşünülen tifo menenjit haline, barsak kanamalarına, barsak delinmelerine sebep olabilir. Barsak delinmesi bu hastalığın en tehlikeli yan olayıdır ve peritonite sebep olur. Bu durum hastayı ölüm ile karşı karşıya bırakır.

Yüksek ateş iki hafta kadar devam eder ve sonra yavaş yavaş düşmeye başlar. Bu devrede yan olaylar ile ya hasta kaybedilir veya ölüm tehlikesini yenerek yavaş yavaş iyiliğe döner ve ateş de düşmeğe başlar. İyi bakılıp tedavi edilmeyen tifolu hastalar yüzde elli ölüme mahkumdurlar.

Tifo hastalığının tedavisinden çok korunması önemlidir. Hastalığın korunmasında en önemli rolü aşı görür. Özel laboratuarlarda tifo mikroplarından hazırlanan ve hastalık yapma kudretini kaybetmiş, fakat korunmayı yeterli derecede temin eden aşılar insan vücudunda ortalama 1 yıl muafiyet temin ederler. Birer hafta ara ile 2 veya 3 doz şeklinde yapılan tifo aşısı % 90 tifoya karşı korunmayı temin eder. Bu aşının her yıl tekrarlanması lazımdır. Aşı vücutta hafif ateş ile kırıklığa ve yapılan yerde şiş ve ağrıya sebep olur. Bu durum 1 -2 gün içinde geçer.Tifo aşısı reaksiyon yapan bir aşıdır.

Tifo mikrobu esasında lenf sistemini tutan bir mikrop olduğundan, barsakdaki bütün lenf dokuları hastalanır. Dalak büyür. Teşhisde dalağın büyüklüğü de önemlidir. Yüksek ateşli, dalağı büyük, karın ağrısı şikayetleri olan bir hastada ateşin yüksekliğine rağmen nabız sayısının artmaması tifo bakımından dikkati çekicidir. Kan sayımı ve tahlilleri, dışkıdan mikrobun ayırt edilmesi teşhisi kafi duruma götürür.

Tifolu hastalardan uzak durmak ve temasda dikkatli olmak şarttır. Bilhassa bu hastaların kullandıkları tabak, çanak, kaşık, çatal ve barsak gibi mutfak eşyaları bulaşmaya sebep olabilir. Hastanın civarında bulunanların mutlak şekilde aşılanmaları lazımdır.