(Ventilasyon-Akciğerlerden karbondioksitli havanın dışarı verilerek dışardan oksijenli havanın vücuda alınması solunum)
Ciğerlerin temel işlevi kana oksijen temin etmek ve karbondiyoksidi kandan dışarı atmaktır Ciğerler göğüs boşluğunda asılı vaziyettedir ve yan ve arka taraflardan kaburgalara kıkırdaklara ve bunlar arasındaki kaslara tutulmuştur Kas tabakalarını ihtiva eden diyafram göğüs boşluğunu karın boşluğundan ayırır
Ciğerler yumuşak ve süngerimsidir Eğer sağlıklı bir insan iseniz ciğerleriniz muhtemelen pembemsi gri benekli renktedir Ancak sağlıklı ciğerler bile kirli havadaki karbon partikülleri nedeniyle siyahlanmış bir vaziyette olabilir Sağ ciğeriniz üç bölüme bölünmüştür (loblar) sol ciğerde iki lop vardır Kalp ciğerler arasındadır ve sol ciğerin bir köşesine yerleşmiştir
Hava ciğerlerinize ulaşmak için ağzınızdan ve burnunuzdan içeri girer ve daha sonra boğazınızın arka kısmından (farenks) hançereden (larenks) ve nefes borunuzdan (trakea) aşağı doğru hareket eder Trakea'da iki ana bronşiyel tüp veya hava geçit yollan vardır Bronşiyel tüpler bronş denilen daha küçük geçitlere ayrılırlar ve sonunda daha küçük fakat daha fazla sayıda tüpleri oluştururlar (bronşiyollar) Bu bronşlara ayrılma olayı başaşağı duran bir ağaç görünümündedir En küçük bronşiyollar alveol denilen ince ve kapalı elastik hava torbacıkları ile son bulurlar Kan ince kan damarları vasıtasıyla bu hava torbacıklarına taşınır Kanda oksijen ile karbondioksidin yer değiştirmesi olayı bu alveollerde meydana gelir Ciğerlerde yaklaşık 300 milyon alveol vardır Eğer bunlar yaygın olarak ele alınacak olursa yaklaşık bir tenis kortu büyüklüğünde bir alanı kaplarlar
iki tabaka arasında yağlayıcı bir sıvı tabakası bulunan çift tabakalı bir membran (zar) olan plevra (ciğer zarı) ciğerlerin dış kısmını ve bitişik göğüs duvarını kaplar Bu membran sayesinde nefes alıp verdikçe ciğerler göğüs boşluğunda rahatlıkla hareket eder
Nefes aldığınız zaman kaburgalarınızdaki kaslar kasılır ve kaburgalarınızı yukarı ve dışa doğru hareket ettirir Aynı anda diyafram karına aşağı doğru itilerek kasılır Bu iki işlem sayesinde göğüs boşluğunun büyümesi söz konusu olur ve böylelikle ciğerler havayı içine doğru çekecek şekilde genişler Tektek alveoller de hava ile genleşirler Normal bir soluma sırasında her bir nefesle küçük bir miktar hava ciğerlere çekilir Ancak ağır bir soluma sırasında yetişkin ve sağlıklı bir insanın ciğerlerine yaklaşık 3 ile 6 kuart arasında bir miktarda hava emilebilir
Nefes verdiğiniz zaman diyafram ve kaburga kasları gevşer ve ilk pozisyonlarda dönerler Bu olay göğüs boşluğunun boyutunu küçültür ciğerlerinize hafif bir baskı yapar ve kirli hava üzerinde bir zorlama yaparak karbondioksidi vücudunuzdan dışarı atar Tüm nefes alıp verme işlemi siz bunu düşünmeden otomatik olarak gerçekleşir
Solunum sisteminizde yabancı maddelerin ciğerlere girişini önleyen birkaç savunma mekanizması vardır Burundaki kıllar büyük parçacıkları dışarı süzerler Hava geçitlerinizdeki özel hücreler (trakea ve bronşiyel tüplerde) içlerinde hava geçecek yolları nemli ve kaygan tutan ve aynı zamanda bakteri toz ve diğer yabancı maddeleri tutan mukus denilen bir salgı bulundururlar Hava geçitleri boyunca silia denilen ince tüylere benzer çıkıntılar vardır Bu ince tüyler sürekli olan mukusjj boğazınıza doğru iter ve ciğerlerinize giden geçitleri temiz olarak tutmaya yardımcı olur
Ciğerler kalbe pulmoner (akciğerle ilgili) atardamarlar ve toplardamarlarla bağlıdır Kan tüm vücutta dolaşır kalbe geri döner ve sağ karıncık tarafından pulmoner arterler (toplardamarlar) aracılığıyla ciğerlere pompalanır Kan daha sonra ciğerdeki toplardamarlardan daha küçük damarlara geçer En sonunda alveolü saran zarda bulunan ve kılcal damarlar denilen en küçük kan damarlarına akar Kılcal damarlar öylesine incedir ki kan hücreleri bile buradan tek sıra halinde geçerler
Gazlar alveolde yer değiştirdikten sonra artık oksijen taşıyan kan pulmoner atardamarlar oluşana kadar gittikçe genişleyen damarları oluşturacak olan küçük atardamarlara geçer Pulmoner atardamarlar oksijenli kanı ciğerlerden kalbe geri taşırlar Kan vücut hücrelerine oksijen temin etmek ve karbondiyoksidi dışarı atmak için yeniden dışa pompalanır